อย่าซื้อคำว่า “ชุด Hybrid 5kW รับประกัน 10 ปี” โดยไม่มี BOQ + TOR ที่ระบุของจริง
กำลังระบบเท่ากันไม่ได้แปลว่าได้ของเท่ากัน ราคาแพง/ถูกอาจต่างกันที่รุ่น Inverter, protection, สาย, mounting, งานวิศวกรรม,
warranty และบริการหลังขาย ต้องตรวจได้ว่า ติดตั้งของอะไร รุ่นอะไร จำนวนเท่าไร ใครรับผิดชอบ และตรวจรับอย่างไร
1. ต้องรู้ก่อนซื้อ
kWp = กำลังแผง, kW = กำลัง inverter/โหลด, kWh = พลังงาน/ความจุแบต คนละหน่วยกัน
Solar ผลิตกลางวัน; Battery ไม่ได้ผลิตไฟ แต่ย้ายพลังงานไปใช้ภายหลัง
ต้องดูเงา ทิศ พื้นที่หลังคา โหลดรายชั่วโมง 1/3 phase และแผนขยายในอนาคต
2. BOQ ต้องระบุของจริง
Brand + Exact Model + Rating + Qty + Unit Price + Warranty ของ Panel/Inverter/Battery
สายต้องระบุชนิด/ขนาด mm²; breaker/SPD/isolator ต้องระบุ brand/model/rating; mounting ต้องระบุวัสดุ/วิธียึด
3. TOR ต้องกำหนดเกณฑ์รับงาน
ห้ามเปลี่ยนรุ่นโดยไม่อนุมัติ, acceptable equivalent ต้อง spec ≥ ของอ้างอิง, มี SLD/as-built,
commissioning/test report, serial numbers, warranty registration และ monitoring account ส่งมอบเจ้าของบ้าน
RED FLAGS — เจอแบบนี้ต้องถามต่อ
“Tier 1” อย่างเดียวไม่พอ
ต้องขอผู้ผลิต + exact model + datasheet + warranty จริง อย่าใช้คำการตลาดแทน specification
“รับประกัน 10 ปี” ต้องแตกให้หมด
Panel product / performance, inverter, battery, workmanship, roof leakage และ service เป็นคนละ warranty
ของติดตั้งต้องตรงใบเสนอราคา
ตรวจ label/model/serial ก่อนรับงาน และห้ามยอมรับการสลับรุ่นโดยไม่แจ้ง
ราคาถูกแต่ตัด Protection ไม่ใช่ของเท่ากัน
SPD, breaker, isolator, grounding, cable/connector และ DB เป็นส่วนของความปลอดภัย ไม่ใช่ของแต่ง
Monitoring ต้องเป็นของเจ้าของระบบ
ขอ account/admin access, serial binding และข้อมูลที่จำเป็น ไม่ควรต้องฝากชีวิตระบบไว้กับ login ของ installer อย่างเดียว
อย่าจ่ายงวดสุดท้ายก่อนตรวจรับ
Commissioning + test + เอกสาร + monitoring + warranty + งานแก้ defect ต้องครบตาม TOR ก่อน final payment
Minimum BOQ — ถ้าใบเสนอราคาไม่มี ให้ขอเพิ่ม
| หมวด | BOQ ต้องระบุ | ตัวอย่าง Reference Spec / Model | สิ่งที่ต้องตรวจ |
|---|
| PV Module | Brand, exact model, W, Qty, technology, product/performance warranty | AIKO Comet 3N72 665W / Trina Vertex N / LONGi Hi-MO X6 class | Datasheet + label + serial + จำนวนจริง |
| Hybrid Inverter | Brand, exact model, AC kW, MPPT, max PV input, battery compatibility, warranty | Solis S6-EH1P6K family / GoodWe ES-C10 family หรือ equivalent | รุ่นต้องเหมาะกับ 1/3 phase และอยู่ในรายการที่การไฟฟ้ายอมรับเมื่อเกี่ยวข้อง |
| Battery | Brand/model, nominal & usable kWh, chemistry, DoD, cycle/warranty, BMS compatibility | LiFePO4 5/10/15 kWh class | อย่าดู kWh อย่างเดียว; เช็ก usable capacity + warranty condition |
| DC Side | PV cable brand/type/mm², MC4/connector, DC breaker/fuse, SPD, isolator, string design | IEC/มอก. ตามที่เกี่ยวข้อง; rating ต้องเหมาะกับ Voc/Isc | ห้ามเขียนรวมว่า “สาย+อุปกรณ์” อย่างเดียว |
| AC Side | AC cable mm², breaker/RCCB/RCBO, SPD, DB, ATS/backup circuit ถ้ามี | Rating ตาม inverter + ระบบบ้าน | ตรวจ selectivity, conductor sizing และวงจร backup |
| Mounting | Brand/material, rail/clamp, fastener, roof interface, corrosion protection | Aluminium mounting system / equivalent | วิธียึดต้องเหมาะหลังคาและมีเงื่อนไขรับผิดชอบน้ำรั่ว |
| Grounding | สายดิน, electrode/connection, bonding, test requirement | ตามแบบวิศวกรรมและมาตรฐานที่เกี่ยวข้อง | ขอผลทดสอบ ไม่ใช่แค่บอกว่า “มีสายดิน” |
| Engineering | Survey, layout, SLD, structural/electrical review, permit/grid documents | แบบและเอกสารลงนามตามที่กฎหมาย/การไฟฟ้ากำหนด | ระบุว่าใครรับผิดชอบค่าธรรมเนียมและการยื่นเอกสาร |
TOR / Service / MA — ต้องเขียนเป็นตัวเลขและขอบเขตงาน
คำว่า “ดูแลหลังการขาย” ไม่มีความหมาย ถ้าไม่ระบุจำนวนครั้ง ระยะเวลา ขอบเขต และ SLA
| หัวข้อ | ควรเขียนในสัญญา/ใบเสนอราคา | อย่ารับคำตอบแบบนี้ |
|---|
| Preventive MA | กี่ครั้ง/ปี, ทำรายการตรวจอะไร, มี report หรือไม่ | “มีดูแลหลังการขาย” |
| ล้างแผง | กี่ครั้ง/ปี, กี่ปี, รวมค่าแรง/เดินทาง/น้ำหรือไม่ | “ล้างฟรี” แต่ไม่ระบุจำนวนครั้ง |
| Remote Monitoring | ระยะเวลากี่ปี, ใคร monitor, alert แบบไหน, เจ้าของมี account หรือไม่ | “ดูระบบให้ตลอด” |
| On-site SLA | ตอบรับภายในกี่ชม., เข้าหน้างานภายในกี่วัน, พื้นที่บริการและค่าเดินทาง | “เสียแล้วโทรมาได้” |
| Warranty Claim | ใครเปิดเคลม/ถอด/ส่ง/ติดกลับ, ค่าแรงและขนส่งใครจ่าย | “ประกันตามบริษัทผู้ผลิต” |
| Workmanship | กี่ปี, ครอบคลุมงานสาย/ตู้/connector/mounting อะไรบ้าง | “รับประกันงานติดตั้ง” โดยไม่ระบุปี |
| Roof Leakage | กี่ปี, เงื่อนไขอะไร, response time และวิธีแก้ | ไม่มีระบุ |
| Final Acceptance | test/commissioning, monitoring online, docs complete, defect closed ก่อนจ่ายงวดสุดท้าย | จ่ายครบในวันติดตั้งเสร็จโดยยังไม่ตรวจระบบ |
Owner Handover Checklist — เช็กให้ครบก่อนจ่ายงวดสุดท้าย
ข้อมูลทางการที่ควรตรวจเองก่อนเซ็น: PEA แนะนำให้ตรวจอุปกรณ์, inverter ที่ได้รับการรับรอง, สาย/connector/protection,
ผู้เชี่ยวชาญและเอกสารวิศวกรรม รวมถึงทดสอบระบบและดำเนินการเชื่อมต่ออย่างถูกต้อง สำหรับโครงการขายไฟภาคประชาชนปี 2569
PEA ระบุอัตรารับซื้อไฟส่วนเกิน 2.20 บาท/kWh นาน 10 ปี และกำลังเสนอขายไม่เกิน 5 kW AC ต่อราย (เงื่อนไขโครงการต้องตรวจฉบับล่าสุดก่อนยื่น)